Sıfırdan İngilizce Dersi 3: İngilizce Can Kullanımı ve “Yapabilirim” Demek

Yabancı bir şehirde bir kafeye girdiniz. Garsona “Burada oturabilir miyim?” diye sormak, bir arkadaşınıza “Yarın gelemem” demek ya da bir toplantıda “İngilizce okuyabiliyorum ama iyi konuşamıyorum” diye açıklama yapmak istiyorsunuz. Bu cümlelerin hepsinin ortak noktası tek bir kelime: can. Sıfırdan İngilizce Konuşma Kursu’nun üçüncü dersinde İngilizce can kullanımını, kural tablosu ezberlemeden, doğrudan cümle kurarak öğreniyorsunuz.

Ders 1 ve Ders 2’den Ders 3’e

Sıfırdan İngilizce Dersi 1‘de “I want” ile isteklerimizi söylemiş, Sıfırdan İngilizce Dersi 2‘de ise “anlamıyorum” ve “ihtiyacım var” demeyi öğrenmiştik. Üçüncü ders bu temelin üzerine 12 yeni kelime ve kalıp ekliyor ve bunlarla 30 cümle kuruluyor. Ders bittiğinde bildiğiniz kelime ve kalıp sayısı 37’ye çıkıyor. Hedef cümlemiz şu:

I can read English, but I can’t speak it very well.
İngilizce okuyabiliyorum ama onu çok iyi konuşamıyorum.

Bu Derste Öğreneceğiniz Kelimeler

• can / can’t – -ebilmek / -ememek
• Can I…? – …ebilir miyim?
• go – gitmek, home – ev, eve
• here – burada, buraya, there – orada, oraya
• read – okumak, write – yazmak
• today – bugün, tomorrow – yarın
• a lot – çok, çok şey

İngilizce Can Kullanımı: Tek Kelime, Üç Kalıp

Türkçede yetenek ve olasılığı fiile eklediğimiz “-ebil” ekiyle anlatırız: konuş-abil-irim. İngilizcede bu ek ayrı bir kelimedir ve fiilin önüne gelir. Sıralama hep aynıdır: önce kişi, sonra “can”, en sonda fiil.

• Olumlu: I can speak English. – İngilizce konuşabiliyorum.
• Olumsuz: I can’t go there. – Oraya gidemem.
• Soru: Can I go now? – Şimdi gidebilir miyim?

Soru kurmak sandığınızdan kolay: Türkçede sona “mi” eklerken İngilizcede yalnızca “I” ile “can” yer değiştirir. “I can go” cümlesi “Can I go?” olur.

“Can to” Hatasına Dikkat

İlk derste “I want to speak” demiştik. Bu yüzden pek çok öğrenci “can” ile de “to” kullanmaya çalışır. Oysa “can” kelimesinden sonra fiil doğrudan gelir:

• Yanlış: I can to read.
• Doğru: I can read. – Okuyabiliyorum.

İki fiili birleştirirken de “can” bir kez söylenir: I can read and write English. İngilizce okuyup yazabiliyorum.

Eklerin Kaybolduğu Yer: Home, Here, There

Türkçede “eve”, “oraya”, “burada” derken kelimenin sonuna ek getiririz. İngilizcede bu kelimeler hiç değişmez ve önlerine başka bir kelime de gelmez. “Go to home” değil go home, “go to there” değil go there deriz.

• I want to go home. – Eve gitmek istiyorum.
• Can I speak Turkish here? – Burada Türkçe konuşabilir miyim?
• Can I write here? – Buraya yazabilir miyim?

Today ve Tomorrow Cümlenin Neresine Gelir?

Türkçede “Bugün gidemem” deriz ve zaman kelimesi başa gelir. İngilizcede “today” ve “tomorrow” tıpkı “now” gibi cümlenin sonuna gider: I can’t go today. Cümlede hem yer hem zaman varsa sıralama “önce yer, sonra zaman” olur:

I can go home tomorrow. – Yarın eve gidebilirim.

Can ile Can’t Telaffuzda Nasıl Ayrılır?

Konuşmada “can’t” kelimesinin sonundaki t sesi çok hafif çıkar; bu yüzden iki kelimeyi sondaki sesten ayırmak zordur. Farkı vurgu yapar: can kısa ve hafif söylenir, can’t ise vurgulu ve biraz daha uzundur. Bir ipucu daha: “write” kelimesinin başındaki w okunmaz, kelime doğrudan r sesiyle başlar.

Video Ders: Sıfırdan İngilizce Dersi 3

Videoda her cümleyi önce Türkçe duyuyor, kısa bir duraklamada İngilizcesini kendiniz kurmaya çalışıyor ve ardından doğrusunu yüksek sesle tekrar ediyorsunuz. Bu tahmin ve tekrar döngüsünün neden etkili olduğunu İngilizce soru-cevap yöntemi yazımızda anlatmıştık. Dersin ortasında kısa bir tekrar, sonunda ise on cümlelik büyük tekrar ve bir bonus cümle var.

Serinin diğer bölümleri için Rahat İngilizce YouTube kanalını takip edebilirsiniz.

PDF Çalışma Dosyası, MP3 Ders ve Aktiviteler

Bu dersin çalışma paketinde şunlar var:

• PDF çalışma dosyası: Kelime listesi, telaffuz ipuçları, cümle kalıpları, eşleştirme, boşluk doldurma, sıralama, çeviri ve doğru-yanlış alıştırmaları ile cevap anahtarı.
• MP3 dinleme dersi: Yolda ya da ev işlerini yaparken dinleyip tekrar edebileceğiniz ses kaydı.
• Dinleme metni (PDF): MP3 dersini takip edebileceğiniz tam metin.

📄 🎧 Ücretsiz topluluğumuza katıl, PDF ve MP3 dosyalarını indir

Dosyalar ücretsiz Skool topluluğumuzda; katıldıktan sonra Sınıf bölümündeki ders sayfasından indirebilir, derse özel aktiviteleri de yapabilirsiniz.

3 Günlük Çalışma Planı

1. 1. gün: Videoyu izleyin ve her cümleyi sesli tekrar edin.
2. 2. gün: MP3 dersini dinleme metniyle birlikte takip edin.
3. 3. gün: Çalışma dosyasındaki alıştırmaları yapın, sonra cümleleri metne bakmadan söyleyin.

Günde 15-20 dakika yeterli. Aynı dersi birkaç gün üst üste çalışmanın faydasını tekrarlayarak İngilizce öğrenmek yazımızda okuyabilirsiniz.

Ders 2’nin Cevabı ve Yeni Soru

Geçen dersin sorusu “Bunu anlamıyorum. Yavaş konuşun, lütfen.” idi. Cevabı: I don’t understand this. Speak slowly, please. “Please speak slowly.” şeklinde de söyleyebilirsiniz; ikisi de doğru.

Bu dersin sorusu: “Bugün oraya gidemem ama yarın gidebilirim.” İngilizcede nasıl söylenir? Cevabınızı aşağıdaki yorumlara yazın. Bir sonraki derste ilk kez “sen” diyeceğiz ve “Do you…?” ile karşımızdakine soru sormayı öğreneceğiz.

İngilizceye yeni başlıyorsanız yeni başlayanlar için İngilizce öğrenme rehberimize, düzenli bir program arıyorsanız A1-A2 seviyesi için hazırlanan Rahat İngilizce eğitim setine de göz atabilirsiniz.